سید حسن فقیه امامی
سید حسن فقیه امامی (۱ صفر ۱۳۵۴ق/۱۳ اردیبهشت ۱۳۱۴ش – ۱ ربیعالثانی ۱۴۳۲ق/۱۵ اسفند ۱۳۸۹ش)، فقیه، مدرس و نویسنده شیعه و از عالمان حوزه علمیه اصفهان بود. او در زمینههایی چون فقه، اصول فقه، تفسیر قرآن، عقاید، اخلاق، درایه و رجال تدریس میکرد و آثاری در موضوعات فقهی، کلامی، تاریخی و نقد فرقهها نوشت.
فقیه امامی در تأسیس، بازسازی و اداره شماری از مدارس دینی و مؤسسات خیریه اصفهان مشارکت داشت. او همچنین از اعضای هیئت امنای مؤسسه فرهنگی هنری غدیرستان و از حامیان فعالیتهای این مؤسسه در زمینه معرفی واقعه غدیر و معارف مرتبط با آن بود..
زندگینامه
سید حسن فقیه امامی در ۱۳ اردیبهشت سال ۱۳۱۳ش (۱ صفر ۱۳۵۴ق) در خانوادهای مذهبی و اهل دانش در محلهای مذهبی در اصفهان به دنیا آمد. محل تولد او در جوار امامزاده ابوالحسن زینالعابدین علی، مشهور به امامزاده درب امام، بوده است.
نسب سید حسن فقیه امامی با سی واسطه به امام جعفر صادق علیه السلام میرسد. او در خانوادهای دیندار و در پرتو تربیت مادر مؤمن و پدرش، آیتالله سید عطاءالله فقیه امامی، پرورش یافته است.[۱]
فعالیتهای مرتبط باغدیرستان
در سال ۱۳۸۶ش پیشنهاد تأسیس مؤسسهای برای فعالیت مستمر درباره واقعه غدیر و معارف مرتبط با آن به فقیه امامی ارائه شد. بر اساس گزارش منتشرشده از سوی مؤسسه غدیرستان، او از این پیشنهاد حمایت کرد و پس از تدوین اساسنامه و تشکیل هیئت مؤسس، عضویت در هیئت امنای مؤسسه را پذیرفت. محمدرضا شریفی نیز بهعنوان مدیرعامل مؤسسه انتخاب شد.
فقیه امامی تا پایان زندگی در شماری از جلسات و برنامههای مؤسسه غدیرستان حضور داشت و بر فعالیتهای علمی و فرهنگی آن نظارت میکرد.[۲]
تحصیلات
فقیه امامی تحصیلات ابتدایی را در مدرسه برادران قدسی گذراند. او در حدود شانزدهسالگی و در سال ۱۳۷۰ق وارد حوزه علمیه اصفهان شد و نزد شماری از عالمان این حوزه، ادبیات عرب، فقه، اصول و دیگر علوم حوزوی را فراگرفت.[۳]
استادان
استادان فقیه امامی در دوران تحصیل چنین معرفی شدهاند:
| ردیف | نام استاد | توضیح |
|---|---|---|
| ۱ | سید عطاءالله فقیه امامی | پدر و از نخستین استادان او |
| ۲ | یحیی فقیه ایمانی | عالم و مدرس حوزه اصفهان |
| ۳ | عباسعلی ادیب | درگذشته ۱۴۱۲ق |
| ۴ | محمدحسن نجفآبادی | درگذشته ۱۳۸۴ق |
| ۵ | سید مرتضی موحد ابطحی | درگذشته ۱۴۱۳ق |
| ۶ | مجدالدین نجفی | درگذشته ۱۴۰۳ق |
| ۷ | احمد فیاض | درگذشته ۱۴۰۷ق |
| ۸ | علی قدیری | درگذشته ۱۴۰۷ق |
| ۹ | علی مشکات سدهی | درگذشته ۱۴۱۰ق |
| ۱۰ | سید علیاصغر برزانی | درگذشته ۱۴۰۵ق |
| ۱۱ | سید حسین خادمی | درگذشته ۱۴۰۵ق |
| ۱۲ | سید علی موسوی بهبهانی | درگذشته ۱۳۹۵ق |
مشایخ اجازه
بر پایه شرححال منتشرشده از فقیه امامی، عالمان زیر به او اجازه روایت داده بودند:
| ردیف | نام | تاریخ صدور اجازه |
|---|---|---|
| ۱ | سید شهابالدین مرعشی نجفی | ۲۳ شعبان ۱۴۱۰ق |
| ۲ | سید محمدعلی موحد ابطحی | ۲۳ شعبان ۱۴۱۰ق |
| ۳ | سید ضیاءالدین علامه | جمادیالثانی ۱۴۱۴ق |
| ۴ | سید محمدباقر موحد ابطحی | ۲۵ ربیعالاول ۱۴۱۴ق |
| ۵ | لطفالله صافی گلپایگانی | ۶ محرم ۱۴۱۵ق |
| ۶ | محمد فاضل لنکرانی | ۷ شوال ۱۴۱۵ق |
| ۷ | سید محمدعلی روضاتی | ۲۶ رجب ۱۴۱۵ق |
| ۸ | سید حسن طباطبایی قمی | شوال ۱۴۲۰ق |
| ۹ | سید محمد حسینی شیرازی | ۲۲ شوال ۱۴۲۰ق |
| ۱۰ | سید صادق حسینی روحانی | ۱۱ ذیالقعده ۱۴۲۲ق |
فعالیتهای علمی
فقیه امامی پس از گذراندن دوره تحصیل، به تدریس در حوزه علمیه اصفهان پرداخت. ادبیات عرب، فقه، اصول فقه، تفسیر، عقاید، اخلاق، درایه و رجال از موضوعات درسهای او گزارش شدهاند. بنابر شرححال او، شمار جلسات تدریس وی در برخی دورهها به هشت درس در روز میرسید.
او افزون بر تدریس، به تألیف و نگارش آثاری در موضوعات فقهی، تفسیری، کلامی، تاریخی و نقد فرقهها اشتغال داشت.[۴]
آثار و تألیفات
آیتالله سید حسن فقیه امامی آثار متعددی در حوزههای فقه، کلام، فلسفه و نقد فرق و مذاهب نگاشتهاند. تألیفات ایشان به دو بخش چاپشده و چاپنشده تقسیم میشود.
تألیفات (چاپشده)
| عنوان اثر | توضیحات / موضوع |
|---|---|
| خمس: پاسخ به شبهاتی پیرامون خمس (۲ جلدی) | بررسی فقهی و اعتقادی حکم خمس و پاسخ به پرسشهای معاصر. |
| نقش عقل در احکام الهی | تحلیل نسبت عقل و شرع در استنباط احکام. |
| آیا فهم قرآن آسان است؟! | نقد دیدگاههای سطحی درباره فهم قرآن و تفسیرپذیری آن. |
| صراط مستقیم | پژوهشی در باب راه هدایت از منظر قرآن و سنت. |
| فتنهها از کجا آغاز شد! | بررسی تاریخی انحراف امت پس از رحلت پیامبر(ص). |
| مباحثی پیرامون بهائیت | نقد علمی و تاریخی فرقه بهائیت.[۵] |
تألیفات (چاپنشده)
آثار زیر در شرححال فقیه امامی در شمار نوشتههای چاپنشده او معرفی شدهاند:
| ردیف | عنوان اثر | موضوع یا توضیح |
|---|---|---|
| ۱ | رسالهای درباره لقاءالله | مباحث اعتقادی و عرفانی |
| ۲ | سنن الهی | بررسی سنتهای الهی |
| ۳ | رسالهای درباره امامت | مباحث امامت |
| ۴ | رسالهای درباره فدک | بررسی موضوع فدک |
| ۵ | مباحثی در اثبات وجود امام زمان علیه السلام | مباحث مهدویت |
| ۶ | رسالهای عربی درباره قیامت | معاد و قیامت |
| ۷ | شرح بخش حج کتاب نبراس الهدی | شرح مباحث حج |
| ۸ | فلسفه حج | فلسفه و اسرار حج |
| ۹ | تقسیمبندی مسائل حج بهصورت نموداری | تنظیم آموزشی احکام حج |
| ۱۰ | تنظیم العروة الوثقی تا پایان کتاب زکات | فقه |
| ۱۱ | الأمثال فی الروایات؛ أربعون حدیثاً | مجموعه چهل حدیث |
| ۱۲ | تفسیر سوره یوسف | تفسیر قرآن |
| ۱۳ | رسالهای درباره صحابه | تاریخ و کلام اسلامی |
| ۱۴ | رسالهای درباره امکلثوم | پژوهشی تاریخی |
| ۱۵ | پاسخ به استدلالیه میرزا نعیم | نقد بهائیت |
| ۱۶ | رسالهای در نقد دیدگاههای برخی روشنفکران | نقد اندیشههای معاصر |
| ۱۷ | عرفان در اسارت شیطان | نقد جریانهای عرفانی |
| ۱۸ | تربیت در اسلام | مباحث تربیتی |
| ۱۹ | آیین نبرد در اسلام | مباحث جنگ و جهاد در اسلام |
| ۲۰ | رسالهای درباره مقام شهید | جایگاه شهید در آموزههای اسلامی |
| ۲۱ | مجموعه پاسخ به شبهات اعتقادی | پاسخ به شبهات |
| ۲۲ | تقریرات درس هیئت مجدالعلماء نجفی | علم هیئت |
| ۲۳ | رسالهای درباره زندگی استادان و مشایخ اجازه | شرححال و تراجم |
| ۲۴ | مجموعه مقالات فارسی و عربی | مقالات دینی، تاریخی و اعتقادی |
خدمات اجتماعی
از فقیه امامی بهعنوان یکی از عالمان فعال در امور آموزشی و اجتماعی اصفهان یاد شده است. بازسازی مدارس علمیه و همکاری با مؤسسات حمایتی و درمانی از جمله فعالیتهای منسوب به اوست.
بازسازی مدارس علمیه
در منابع زندگینامهای، مشارکت او در تأسیس، تکمیل یا بازسازی مدارس زیر ذکر شده است:
| ردیف | نام مدرسه | نوع فعالیت | موقعیت |
|---|---|---|---|
| ۱ | مدرسه ذوالفقار | تکمیل بخش غربی و بازسازی بخشهای دیگر | اصفهان، خیابان هاتف |
| ۲ | مدرسه محمودیه | تأسیس و تجهیز | نزدیک مدرسه جوادیه |
| ۳ | مدرسه جوادیه | تأسیس و راهاندازی | مجاور مدرسه محمودیه |
| ۴ | مدرسه الغدیر | تأسیس | انتهای خیابان مشیر انصاری |
| ۵ | مدرسه آیتالله خادمی، مشهور به مدرسه عربان | تکمیل و نماسازی ساختمان | اصفهان، خیابان مسجد سید |
| ۶ | مدرسه خالصیه | تجدید بنا و توسعه فضای آموزشی | اصفهان |
| ۷ | مدرسه امامیه | مرمت و بهسازی | اصفهان |
| ۸ | مدرسه نیمآور | مرمت و بازسازی | اصفهان، محله نیمآور |
فعالیتهای اجتماعی و خیریه
همکاری یا مشارکت فقیه امامی با مراکز زیر گزارش شده است:
| ردیف | نام مؤسسه یا مرکز | زمینه فعالیت | توضیح |
|---|---|---|---|
| ۱ | انجمن مددکاری امام زمان علیه السلام | اجتماعی و حمایتی | حمایت از خانوادههای نیازمند |
| ۲ | سازمان آموزشی ابابصیر | آموزشی و فرهنگی | آموزش و توانمندسازی نابینایان |
| ۳ | صندوق قرضالحسنه اباصالحالمهدی علیه السلام | اقتصادی و حمایتی | پرداخت وام قرضالحسنه |
| ۴ | انجمن خیریه حضرت ابوالفضل علیه السلام | درمانی | پشتیبانی از بیماران نیازمند پیوند کلیه |
| ۵ | رادیولوژی و آزمایشگاه مهدیه | پزشکی و تشخیصی | ارائه خدمات آزمایشگاهی و تصویربرداری |
درگذشت
به گزارش برخی منابع، سید حسن فقیه امامی در روز یکشنبه، پانزدهم اسفندماه سال ۱۳۸۹ش (اول ربیع الثانی ۱۴۳۲ق)، پس از سالها خدمت به دین و جامعه، درگذشت. مراسم تشییع او با شکوهی کمنظیر و با حضور گسترده اقشار مختلف مردم، مسئولان استان اصفهان و جمعی از مقامات کشوری برگزار شد. پیکر او در جوار بارگاه امامزاده ابوالعباس خوراسگان بهخاک سپرده شد.[۶]
جستارهای وابسته
- حوزه علمیه اصفهان
- غدیرستان
- واقعه غدیر
پانویس
- ↑ «سید حسن فقیه امامی (ره)»، در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه.
- ↑ غدیرستان در تبلیغ غدیر، ص۲۵؛ «درباره غدیرستان»، در تارنمای مؤسسه فرهنگی هنری غدیرستان.
- ↑ «سید حسن فقیه امامی (ره)»، در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه.
- ↑ «سید حسن فقیه امامی (ره)»، در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه.
- ↑ «سید حسن فقیه امامی (ره)»، در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه.
- ↑ «سید حسن فقیه امامی (ره)»، در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه.
پیوند به بیرون
- مدخل سید حسن فقیه امامی در حوزهنت
- زندگینامه سید حسن فقیه امامی در پایگاه الشیعه
- وبگاه مؤسسه فرهنگی هنری غدیرستان
منابع
- «درباره غدیرستان»؛ در تارنمای مؤسسه فرهنگی هنری غدیرستان، بازدید: ۳ مهر ۱۴۰۴ش.
- «سید حسن فقیه امامی (ره)»؛ در تارنمای پایگاه علمی فرهنگی اعتقادی الشیعه، درج: ۱۸ تیر ۱۳۹۴ش، بازدید: ۳ مهر ۱۴۰۴ش.
- غدیرستان در تبلیغ غدیر؛ محمدرضا شریفی، قم: عطر عترت، ۱۳۹۷ش.